صفحه اصلی / امنیت سایت / مدیریت و برنامه ریزی زنجیره تامین (SCM) چیست ؟

مدیریت و برنامه ریزی زنجیره تامین (SCM) چیست ؟

مدیریت و برنامه ریزی زنجیره تامین SCM چیست ؟

مدیریت زنجیره تامین تلفیقی است از هنر و علم که در جهت بهبود دسترسی به مواد اولیه , ساخت محصولات و یا خدمات و انتقال آن به مشتری بکار میرود .

در زیر پنج بخش اصلی مدیریت زنجیره تامین می آید :

 ۱٫ برنامه ریزی :

 این بخش استراتژیک مدیریت زنجیره تامین میباشد . مدیریت منابعی که جهت برآوردن نیاز مشتری برای محصول و یا سرویس شما استفاده میشوند . نیاز به برنامه ریزی استراتژیک میباشد . بخش عمده برنامه ریزی , پیاده سازی مجموعه مقیاسهایی است برای نظارت بر زنجیره تامین بطوریکه , بهینه و مقرون بصرفه بوده , کیفیت و ارزش مورد نظر مشتری را تامین کند .

۲٫ منابع :

 تامین کنندگانی را که محصولات و خدمات مورد مصرف برای ساخت محصولات و خدمات شما را در اختیارتان قرار میدهند انتخاب کنید . روندهای قیمت گذاری , تحویل و پرداخت به این تامین کنندگان را مشخص کرده , مجموعه ای از مقیاسهای نظارت و بهینه سازی ارتباط با آنان را فراهم آورید . سپس روندهای مدیریت انبار شامل دریافت مرسولات , بازبینی وانتقال محصولات و خدمات را به خط تولید خود به علاوه نحوه اختیار دادن پرداخت به تامین کننده را مشخص کنید .

۳٫ تولید :

 فعالیتهای لازم جهت تولید کنترل کیفی , بسته بندی و آماده سازی جهت ارسال مرسوله را برنامه ریزی کنید . سطح کیفیت , خروجی تولید و بهره برداری کارگران و کارمندان را اندازه گیری کنید .

۴٫ ارسال :

 این بخش اکثرا” تدارکات نامیده میشود در این بخش شما باید دریافت سفارشات مشتریان را هماهنگ کنید , شبکه ای از انبارهای کالا آماده کنید و روشهای حمل کالا به مشتری و پرداخت را انتخاب کنید .

۵٫ ارجاع :

 بخش اشکالات زنجیره تامین شبکه ای را برای مرجوع ساختن کالاهای معیوب و تولید از طرف مشتریان فراهم آورید .

نرم افزار مدیریت زنجیره تامین چه وظیفه ای دارد ؟

 نرم افزارهای مدیریت زنجیره تامین از جمله متنوع ترین نرم افزارها در دنیا هستند . هر یک از پنج مرحله اصلی مدیریت زنجیره تامین که در قسمت قبل ذکر شده است , شامل دهها عملکرد مختلف میباشد که هر کدام میتواند نرم افزار خاص خود را داشته باشد

بعضی سازندگان نرم افزارهای بزرگ سعی کرده اند که این نرم افزارها را در کنار یکدیگر مونتاژ کنند ولی هیچ تولید کنند ه ای یک مجموعه کامل از این نرم افزارها نداشته و ندارد . اتصال این نرم افزار با یکدیگر میتواند یک کابوس بزرگ باشد.

شاید بهترین روش برای ترسیم نرم افزار مدیریت زنجیره تامین بدین ترتیب باشد که آنرا به نرم افزاری که در جهت برنامه ریزی زنجیره تامین باشد تقسیم کنید . نرم افزاری که در جهت اجرای مراحل زنجیره تامین بکار گرفته میشوند .

نرم افزار برنامه ریزی زنجیره تامین (Supply Chain Planning) از الگوریتم های خاص ریاضی در جهت بهبود روندها و کار این زنجیره و تامین و پایین آوردن موجودی انبار استفاده میکند . این نرم افزار کاملا” وابسته به اطلاعات ورودی برای دقت بیشتر میباشد . اگر برای مثال شما سازنده کالاهای مصرفی میباشید انتظار دقت عمل در سیستم برنامه ریزی منابع تامین خود را نداشته باشید , مگر اینکه بتوانید اطلاعات دقیق در مورد سفارشات مشتریان به خرده فروشان طرف قرارداد شما , آمار فروش خرده فروشان , توان تولید و محل کالا در اختیار آن بگذارید .

نرم افزارهای برنامه ریزی برای کلیه مراحل زنجیره تامین وجود دارند . بطور حتم ارزشمند ترین ( و در عین حال پیچیده ترین آنها ) آنها نرم افزارهای برنامه ریزی نیاز مشتریان است که مشخص می کنند میزان مورد نیاز تولید کالا برای رفع نیاز مشتریان چه مقدار میباشد .

نرم افزار اجرای زنجیره تامین (Supply Chain Execution) جهت اتوماسیون بخشهای مختلف سیستم زنجیره تامین بکار میرود .این نرم افزار میتواند به سادگی انتقال الکترونیک سفارشات از کارخانه و یا کارگاه شما به تامین کنندگان مواد اولیه مورد نیاز باشد .آیا نیاز به نصب نرم افزار مدیریت منابع سازمانی (ERP) قبل از نرم افزار مدیریت زنجیره تامین (SCM) میباشد ؟

 این موضوع بسیار بحث برانگیزی است . امکان دارد در صورت نیاز به نصب نرم افزار برنامه ریزی زنجیره تامین نیاز به وجود نرم افزار ERP بدلیل وجود نیاز به اطلاعاتی که قاعدتا” در نرم افزار EPR جمع آوری شده است , باشد .

از لحاظ فرض علمی شما نمیتوانید اطلاعات مورد نیاز نرم افزار برنامه ریزی زنجیره تامین را از سیستمهای قدیمی موجود در شرکت به آن تغذیه کنید ( بطور مثال از صفحات گسترده Excel که در جابجایی سازمان وجود دارد ) ولی به جریان انداختن این اطلاعات با سرعت و دقت لازم از کلیه بخشهای سازمان در عمل بسیار مشکل خواهد بود . نرم افزار مدیریت منابع سازمانی (ERP) دژکوبی است که کلیه این اطلاعات را در قالب یک بسته نگهداری میکند و بدین ترتیب نرم افزار های برنامه ریزی زنجیره تامین میتوانند با اتکا به تنها یک نبع به آخرین اطلاعات مورد نیاز خود دسترسی داشته باشند. بیشتر مدیرانی که سعی کرده اند نرم افزارهای برنامه ریزی زنجیره تامین را در سازمان خود نصب کنند , اظهار داشته اند که از نصب ابتدایی نرم افزار مدیریت منابع انسانی (ERP) در سازمان خود راضی هستند .

آنها به پروژه های ERP به عنوان نظم بخشیدن به اطلاعات درون سازمانی خود مینگرند. واقعیت این است که نرم افزارهای ERP بسیار گران قیمت و اجرای آنها بسیار دشوار میباشد , در نتیجه ممکن است منطقی باشد که اطلاعات مورد نیاز نرم افزار برنامه ریزی زنجیره تامین بدون نصب ERP برای آن فراهم گردد.

نرم افزارهای اجرایی زنجیره تامین وابستگی بسیار کمتری به جمع آوری دقیق اطلاعات از بخشهای مختلف سازمان دارند و به این ترتیب مستقل از تصمیمات ERP عمل میکنند . ولی احتمال این وجود دارد که نیاز به تبادل اطلاعات بین این نرم افزارها و ERP باشد .این اصل بسیار مهم است که نرم افزارهای اجرایی زنجیره تامین حتما” امکان یکپارچه شدن با اینترنت , مدیریت منابع سازمانی ERP و برنامه ریزی زنجیره تامین SCP را داشته باشد . برای مثال اگر میخواهید یک سایت اینترنتی خصوصی برای ارتباط با مشتریان خود و تامین کنندگان مواد اولیه خود بوجود آورید حتما” نیاز به استخراج اطلاعات از نرم افزارهای اجرایی زنجیره تامین SCE , برنامه ریزی زنجیره تامین SCP و مدیریت منابع سازمانی و مدیریت منابع سازمانی ERP خواهید داشت که قادر به تبادل آخرین اطلاعات در مورد سفارشات , پرداختها و وضعیت تولید و تحویل کالا باشد.

هدف از نصب نرم افزار مدیریت زنجیره تامین SCM چیست ؟ قبل از فراگیر شدن اینترنت مریدان نرم افزار زنجیره تامین عمدتا” به تقویت امکان پیش بینی نیاز مشتریان و روان سازی زنجیره تامین محدود بودند . ولی ذات ارزان و هم جا حاضر اینترنت به همراه استانداردهای ارتباطی جهانی و ساده خود امکانات وسیعی بوجود آورده است .


چه موانعی بر سر راه نصب نرم افزار مدیریت زنجیره تامین وجود دارد ؟

۱ – بدست آوردن اطمینان تامین کنندگان مواد اولیه و شرکای تجاری

اتوماسیون زنجیره تامین به این دلیل است که پیچیدگی های آن از مرز سازمان شما فراتر میرود . نه تنها کارمندان شما نیاز به تطبیق روش کار کردنشان دارند , بلکه کارمندان هر تامین کننده ای که برای شبکه می پیوندد نیز نیاز به تطبیق روشهای عملکرد خود دارند . تنها تولید کنندگان بسیار بزرگ و قدرتمند توانایی اجبار کردن دیگران در زنجیره تامین به اعمال چنین تغییراتی را دارند . برای اینکه بتوانید رضایت شرکای زنجیره تامین خود را برای همکاری در این زمینه بدست بیاورید میبایست طبق توافقاتی انتظارات آنها را نیز بر آورده ساخت تا بدین ترتیب همه عناصر این زنجیره به نوبه خود سود ببرند .

۲ – مقاومت داخلی در برابر تغییر

اگر قانع کردن دیگر سازمانها برای استفاده از سیستمهای زنجیره تامین دشوار است , قانع کردن افراد داخل سازمان هم به همان اندازه دشوار است . اگر نتوانید اپراتورها را قانع کنید که استفاده از این سیستم در دقت آنها صرفه جویی میکند با توجه به اینکه سالها استفاده از روشهای قدیمی و عادت به کاغذ بازی را نمیتوان بسادگی فراموش کرد , به احتمال زیاد راهی برای دور زدن و استفاده نکردن از سیستم نصب شده پیدا خواهند کرد .

۳ – اشتباهات اولیه

نحوه پردازش داده ها در سیستمهای مدیریت زنجیره تامین جدید نصب شده در سازمانها به گونه ای است که برای آن برنامه ریزی شده . ولی نرم افزار در چند ماه اولیه نصب در سازمان نمیتواند از روشها , سنتها و تاریخچه عملکرد سازمان با خبر باشد . برنامه ریزیها و پیش بینی کننده ها باید متوجه این موضوع باشند که اولین اطلاعاتی که از اینگونه سیستمها دریافت میکنند نیاز به بررسی و کمی تغییر خواهند داشت .

در یک مورد به عنوان نمونه یک کارخانه تولید قطعات خودرو درست پس از نصب یک سیستم پیش بینی زنجیره تامین سفارشی غیر عادی بزرگی از یکی از سازندگان خودرو دریافت میکند . سیستم بلافاصله فرض میکند که درخواست بازار برای اینگونه قطعات بسیار بالاست ( با توجه به اینک از روند قبلی بازار بی خبر است ) . استفاده کورکورانه از اعداد و ارقام سیستم در این مورد خاص میتواند منجر به سفارش غیر منطقی مواد اولیه توسط این شرکت بشود . شرکت متوجه مشکل شد و این اشتباه جلوگیری کرد . بدین گونه که برنامه ریزیها اطلاعات سیستم را دور ریخته از اطلاعات شخصی خود استفاده کردند .ولی این مشکل دیگری را بوجود می آورد و آن عدم اطمینان برنامه ریزیها به سیستم نصب شده و استفاده از اطلاعات شخصی خود میباشد . شرکت میبایست سیستم را تنظیم کند و در بوجود آوردن اطمینان کارکنان به سیستم کوشش کند . وقتی کارمندان متوجه شوند که میتوانند تجربیات خود با دقت رو به رشد سیستم هماهنگ کنند , تکنولوژی را قبول کرده از آن استفاده میکنند .بسیاری از بازارهای الکترونیک B2B مجهز به نرم افزار مدیریت زنجیره تامین میباشند .


آیا استفاده از این سیستمها بهتر است یا تهیه و نصب سیستم خصوصی ؟

بازارهای الکترونیک ( ارتباط چند به چند ) و خصوصی ( سازمان شما با دیگر عناصر زنجیره تامین ) با انواع ایده های بزرگ برای بوجود آوردن مزایده ها , مناقصه ها و صرفه جویی در خرید شکل گرفتند . ولی تولید کنندگن کمی وسوسه به شرکت در آنها شده اند . بسیاری از این سایتهای اینترنتی در حال حاضر به حداقل کارآیی خود یعنی میزان نرم افزار مدیریت زنجیره تامین تنزل پیدا کرده اند . اینگونه سایتها منابع شرکتهایی هستند که خود توانایی خرید نرم افزارهای مدیریت زنجیره تامین را ندارند ولی بسیاری از سرویسهای ارائه شده از کارآیی لازم برخوردار نیستند . شرکتهایی که توان مالی بیشتری دارند میتوانند ارتباطات خود را بطور اختصاصی با شرکاء تجاری خود برقرار کنند .ولی حتی این شرکتها زمانهای امکانپذیر میتوانند از بازارهای الکترونیک عمومی بهره مند شوند . ساخت نرم افزار خصوصی در شرایطی که کس دیگری آنرا قبلا” برای شما بوجود آورده توجیه پذیر نمیباشد . واقعیت این است که عمق ارتباطاتی که بین عناصر زنجیره تامین توسط بازارهای الکترونیک عمومی تعریف شود بسیار کمتر از ارتباطاتی که بصورت خصوصی با چند تامین کننده خاص برقرار میشود میباشد . بدین ترتیب بیشتر تصمیم گیرنده ها بدین ترتیب عمل میکنند که از بازارهای الکترونیک عمومی برای ارتباطات عام زنجیره تامین خود استفاده میکنند و برای ایجاد ارتباطات عمیق تر به عناصر خاصی در این زنجیره بازار الکترونیک خاص خود را بوجود می آورند .


تصمیمات زنجیره تامین در چه حیطه ای هستند ؟

ما تصمیمات لازم در رابطه با مدیریت زنجیره تامین را به دو دسته کلی تقسیم میکنیم . تقسیمات استراتژیک و عملیاتی . همانطوریکه از نام آن پیدا است , تصمیمات استراتژیک معمولا” برای افق زمانی بلندی است و تا حد زیادی به سیاستهای طراحی زنجیره تامین را فراهم می آورند . در سوی دیگری تصمیمات عملیاتی بیشتر بر عملیات روزمره تمرکز دارند. هدف این تصمیمات حرکت موثر و بهینه تولیدات در زنجیره تامین تعریف شده استراتژیک میباشد


مدیریت ساخت و عملیات فراگستر

یکی از زمینه های رقابتی دنیای امروز بهره گیری از فناوری های تجربه شده در تولید محصولات می باشد. امروزه کارخانجات برای حضور در صحنه رقابت، ملزم هستند محصولات را با بهترین کیفیت در کوتاه ترین زمان و با پایین ترین قیمت به دست مشتریان برسانند. در کنار استفاده از سیستم های مالی همچنان نیاز به راهکارهای تخصصی و جدیدی برای ارتقاء تجارت احساس میشود. آنچه که در این زمینه می تواند نیاز شما را برآورده سازد، سیستم ساخت و عملیات می باشد که در تعامل با سایر سیستمهای ذکر شده در جهت مهندسی محصول و ساختار آن، توسعه محصول، ارتقا و مدیریت پروژه تولید محصول شامل برنامه ریزی و زمانبندی تولید محصول، مدیریت مستندات و ارتقاء سطح کیفی محصول عمل می نماید.  توسط سیستم ساخت و عملیات فراگستر می توان مهندسی، برنامه ریزی و کنترل تولید را مدیریت نمود. سیستم حاضر با ایجاد ارتباطی تنگاتنگ با سیستم فروش و سیستم زنجیره تامین باعث افزایش سطح پاسخگویی به نیازها، و بالابردن سطح استانداردهای اجرایی خواهد شد.اهداف کلی مجموعه مدیریت تولید را می توان به صورت زیر خلاصه نمود:

بهبود خدمات رسانی به مشتریان

بهبود دقت پیش بینی انجام سفارشات مشتریان

تسهیل تصمیمات تجاری جهت قبول سفارشات

افزایش سود و کاهش هزینه تراکنش

افزایش نرخ و درصد سفارشات محقق شده

کاهش زمان تولید سفارشات با توجه به استفاده از برنامه ریزی بهینه

کاهش سرمایه در گردش

کاهش میزان موجودی ذخیره انبار

کاهش هزینه های حمل به انبار

افزایش بهره وری از منابع ماشینی و انسانی با ایجاد برنامه بهینه

کاهش هزینه عملیات و افزایش بهره وری

کاهش مدیریت اجرایی و افزایش بهره وری فرایندها

مهندسی تولید در طول دوره تولید یک محصول، کلیه اطلاعات آن محصول از جمله ساختار محصول، روش تولید، تجهیزات تولید، نیروی کار تولیدی، خطوط و ایستگاههای تولید، میزان تولید و اسناد مرتبط به محصول موجود در انبار تعریف و جمع آوری می شوند. داده های جمع آوری شده امکان دستیابی به توابع تولید جهت مدیریت بهینه و محدوده وسیعی از اطلاعات تولید به روز را فراهم می آورد. در این قسمت بستری جهت تسهیل فرایند بهینه سازی جریان عملیات از ابتدایی ترین فاز تولید تا اتمام تولید فراهم می شود. اما آنچه که در گسترس محصول و فراورده های یک کارخانه موثر می باشد، تحلیل تفصیلی برنامه های اجرا شده و نتایج حاصله از آنها میباشد. بدین معنی که جهت ایجاد برنامه ای بهتر و جایگزین و روشهای عملی گسترش و ارتقاء محصولات، از داده های بدست آمده و نتایج حاصل از مقایسه آنها استفاده می شود.

مهندسی محصول مهندسی محصول شامل تعریف محصول، فرمول ساخت و روش ساخت محصول، ارتقاء محصول و مدیریت گسترش و ارتقاء محصول می باشد. مقدماتی ترین فرایندجهت ارتقاء محصول، هزینه یابی محصول و حرکت در جهت کاهش هزینه تولید می باشد. با توجه به اینکه در مسیر تولید محصولات، روزانه مقدار حجیمی از اطلاعات بدست می آیند، سازماندهی این داده ها نیازمند ابزار قوی ای جهت مدیریت و توزیع داده ها می باشد. امکان تعریف فرایندها تولید، ظرفیت تولید محصول و میزان مواد اولیه مورد نیاز جهت تولید محصولات در هر ایستگاه کاری تعبیه شده است. مهندسی تجهیزات مهندسی تولید از انتخاب، خرید و نصب تجهیزات با توجه به افزایش بهره وری و کارایی ، سهولت نگهداری از تجهیزات و امنیت کارخانه پشتیبانی می نماید. همچنین اجازه تغییر ، اصلاح و به روز رسانی تجهیزات و محل استقرار آنها را نیز می دهد. همچنین با مقایسه ی برنامه ی ابلاغ شده ی واحدهای عملیاتی و میزان کارهای جاری کارگاه مکان استقرار تجهیزات را ارزیابی نموده و اطلاعات لازم را در اختیار کاربر قرار می دهد. توسعه همکاری ها توسعه همکاری ها با بکارگیری تیمهای داخلی و خارجی باعث بهینه کردن روش ساخت محصولات پیچیده می شود. راه حل دستیابی به این هدف ثبت و ذخیره کلیه اطلاعات محصول از ابتدای شروع فرایند ساخت تا زمان تحویل به مشتریان می باشد. در واقع ارتقاء سطح کیفیت منابع از طریق کاهش زمان تولید و کاهش قیمت تولید منجر به جذب رضایت مشتریان خواهد شد.


برنامه ریزی و کنترل تولید

برنامه ریزی سفارشات سیستم رمزینه نگار با هدف ارتباط بهینه و یکپارچه با سیستم زنجیره تامین با بکارگیری تکنیک های استاندارد میزان سفارشات قابل انجام با توجه به برنامه های سازمان را محاسبه و اعلام می نماید. برنامه ریزی تولید سیستم فراگستر جهت پاسخگویی به سفارشات محصول در برنامه، با استفاده از MRPامکان برنامه ریزی و زمانبندی بهینه ی تولید را مهیا می سازد. هدف از برنامه ریزی خودکار تولید ایجاد کارخانه هوشمندی است که از طریق شبیه سازی یک موتور تحلیل بلادرنگ، تجسمی واحد از رویدادها، هشدارها و تصمیماتی که توسط پرسنل تولید گرفته می شده، تجمیع و ارائه می دهد. برنامه ریزی مواد برای تامین موارد مورد نیاز عملیات برنامه ریزی شده، سیستم برنامه ریزی فراگستر از تکنیکها و الگوریتمهای پیچیده ای جهت نیل به این هدف در ارتبـاط تنگـاتنگ با زنجیره تامین استفاده می نماید. افزایش میزان سود کاهش هزینه های عملیاتی از طریق برنامه ریزی و زمانبندی بهینه و شناسایی مشکلات قبل از وقوع باعث ایجاد بستری مناسب جهت تحقق سود میگردد. مدیریت تغییرات مهندسی بکارگیری الگوریتم های پیشرفته  خودکار باعث افزایش سطح پاسخگویی به تغییرات، انطباق سریع با تغییرات درخواست شده،  برنامه ریزی و زمانبندی مجدد در کمترین زمان کنترل تولید جمع آوری کلیه اطلاعات تولید که بتواند شاخصی برای شناسایی خواهد شد.  انحرافات برنامه ای باشد از اهمیت بالایی بر خوردار است.

این بخش اطلاعات تولید را جمع آوری و بر اساس آن موارد ذیل را مورد پردازش و تحلیل قرار میدهد.

• بررسی میزان تولید و هزینه های ایجاد شده

•  بهینه سازی فرایندهای تولید

•  اتخاذ تصمیمات مناسب با توجه به پیشامدهای گزارش شده

•  شفاف سازی برنامه تولید • اعمال روشهای عملی جهت بهبود مستمر تولید

• پردازش و مدیریت دقیق اطلاعات سفارش و محصول

• بررسی روشهای تولید و میزان تولیدات انجام شده

مدیریت ساختار محصول طراح محصول این امکان را خواهد داشت که لیستی از ساختار های تولید مدنظر برای تولید یک محصول تعریف نماید، تا بر اساس نتایج مطلوب ترین ساختار را انتخاب نماید. همچنین امکان معرفی و مدیریت اطلاعات پایه برای کلیه مواد اولیه سازمان تولیدی مذبور وجود خواهد داشت.  امکان مدیریت  اجزای بکار رفته در یک محصول از طریق تعریف BOMهای مجزا برای یک محصول وجود دارد.  مدیریت دستورالعملها جهت مدیریت دستورالعمل ساخت محصول این امکان بدین صورت وجود دارد که برای محصول در حال تولید امکان ثبت فرمول ساخت جدید، و روش ساخت جدید با توجه به مشخصات محصول و مواد اولیه ارائه میشود لذا با مقایسه روند تولید قبلی می توان هزینه و زمان تولید محصول را کاهش و  سطح کیفیت محصول و میزان سود آوری را افزایش داد. مدیریت تغییرات مدیریت تغییرات شامل ثبت و مستند سازی تغییرات بستر مهندسی تولید از جمله سوابق کلیه تغییرات اعمال شده در تمامی اطلاعات پایه از جمله تعریف محصول و مواد اولیه و فرمول های ساخت محصول و غیره. و همچنین مدیریت تغییرات سفارش میباشد. در واقع با توجه به تغییرات ایجاد شده در بستر مهندسی تولید، اطلاعات سفارشات دریافت شده (سفارشات تولید، سفارشات برنامه، سفارشات خرید) نیز تحت تاثیر قرار گرفته و بصورت خودکار تغییر می یابند.

منبع : بازرگانی رمزینه نگار سپهر

درباره zahra samie

این مطالب را نیز ببینید!

6 درس بازاریابی از چالش آب یخ

محتوای شبکه های اجتماعی پر شده از ستاره ها، نوآوران، مدیران، ورزشکاران و سیاستمدارانی که …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *